Dom zazwyczaj kojarzy się z odpoczynkiem. Po pracy siadamy na kanapie, włączamy telewizor, przeglądamy telefon albo korzystamy z komputera. Problem zaczyna się wtedy, gdy większość dnia spędzamy w pozycji siedzącej, a mieszkanie staje się miejscem, w którym właściwie nie ma potrzeby się poruszać.
Tymczasem sposób zaprojektowania i urządzenia wnętrza może wpływać na codzienne zachowania. Nie oznacza to oczywiście, że sam remont sprawi, że zaczniemy regularnie uprawiać sport. Odpowiednio zaaranżowana przestrzeń może jednak ułatwić aktywność i sprawić, że ruch będzie naturalnym elementem dnia.
Nie trzeba przy tym budować w domu profesjonalnej siłowni. Czasami wystarczy wygospodarowanie niewielkiego miejsca na matę, lepsze wykorzystanie balkonu, odpowiednie ustawienie mebli czy stworzenie przestrzeni, która zachęca do wyjścia na zewnątrz.
Dom a codzienna aktywność
Aktywność fizyczna nie musi oznaczać wyłącznie treningu na siłowni czy biegania.
Ruch obejmuje również codzienne czynności:
- chodzenie po schodach,
- spacerowanie,
- prace w ogrodzie,
- sprzątanie,
- jazdę na rowerze,
- ćwiczenia w domu,
- zabawę z dziećmi,
- aktywny wypoczynek.
Problemem współczesnych mieszkań jest często to, że zostały zaprojektowane przede wszystkim pod kątem wygody.
Pilot pozwala sterować wszystkim z kanapy. Robot sprzątający wykonuje większość pracy. Winda zastępuje schody. Jedzenie można zamówić bez wychodzenia z domu.
Technologia jest wygodna, ale warto zadbać o równowagę.
1. Wygospodaruj miejsce na ćwiczenia
Nie trzeba przeznaczać całego pokoju na domową siłownię.
Czasami wystarczy fragment sypialni, salonu, garderoby albo większego przedpokoju.
Najważniejsze, aby podłoga była odpowiednia, a wokół było wystarczająco dużo miejsca do bezpiecznego wykonywania ćwiczeń.
W takim miejscu można przechowywać:
matę,
gumy oporowe,
hantle,
skakankę,
wałek do ćwiczeń,
niewielki sprzęt treningowy.
Dzięki temu rozpoczęcie ćwiczeń nie wymaga każdorazowego wyciągania całego wyposażenia z szafy.
Domowa siłownia nie musi być droga
Profesjonalny sprzęt może kosztować dużo, ale podstawowy trening można wykonywać przy użyciu bardzo prostego wyposażenia.
Mata, gumy oporowe i kilka podstawowych akcesoriów wystarczą do wielu ćwiczeń.
Jeżeli ktoś chce regularnie trenować w domu, ważniejsza od liczby urządzeń może być wygodna i dobrze przygotowana przestrzeń.
2. Zostaw wolną przestrzeń
Jednym z największych błędów w aranżacji mieszkania jest zastawianie każdego wolnego fragmentu pomieszczenia.
Meble ustawione jeden przy drugim mogą sprawić, że nawet duży pokój zaczyna wydawać się mały.
Warto pozostawić fragment podłogi wolny.
Może być wykorzystywany do:
ćwiczeń,
rozciągania,
jogi,
zabawy z dziećmi,
krótkiego treningu.
Wolna przestrzeń zwiększa również elastyczność pomieszczenia.
3. Wybierz odpowiednią podłogę
Jeżeli planujesz miejsce do ćwiczeń, warto zastanowić się nad rodzajem podłogi.
Nie każda powierzchnia będzie równie komfortowa.
W zależności od rodzaju aktywności można wykorzystać:
maty treningowe,
panele winylowe,
wybrane rodzaje wykładzin,
podłogi drewniane,
specjalistyczne nawierzchnie sportowe.
Najważniejsze jest bezpieczeństwo oraz możliwość łatwego utrzymania powierzchni w czystości.
Podłoga a ćwiczenia w domu
Jeżeli planujesz trening z ciężarkami, trzeba zwrócić uwagę na ochronę podłoża.
Upuszczenie hantla może uszkodzić delikatną powierzchnię.
W takim przypadku przydatna może być dodatkowa mata ochronna.
To niewielki wydatek w porównaniu z kosztami naprawy podłogi.
4. Wykorzystaj schody
Jeżeli dom ma kilka kondygnacji, schody mogą być naturalnym elementem codziennego ruchu.
Nie oznacza to, że trzeba specjalnie wykonywać na nich trening.
Wystarczy nie korzystać z windy czy innych udogodnień wtedy, gdy schody są wygodnym rozwiązaniem.
Przy projektowaniu domu warto więc pamiętać, że komunikacja między kondygnacjami może mieć również znaczenie dla codziennej aktywności.
Schody muszą być przede wszystkim bezpieczne
Aktywność nie powinna odbywać się kosztem bezpieczeństwa.
Schody powinny mieć odpowiednią konstrukcję, stopnie, balustradę i oświetlenie.
Przy remoncie warto sprawdzić, czy powierzchnia nie jest śliska i czy schody są dobrze widoczne również wieczorem.
5. Zaprojektuj balkon jako strefę aktywności
Balkon nie musi służyć wyłącznie do przechowywania suszarki na pranie.
Nawet niewielką przestrzeń można wykorzystać jako miejsce do:
rozciągania,
ćwiczeń oddechowych,
porannej gimnastyki,
relaksu,
czytania.
W większym mieszkaniu balkon lub taras może stać się dodatkową strefą aktywności.
Taras może zachęcać do spędzania czasu na zewnątrz
Dobrze zaprojektowany taras może pełnić kilka funkcji.
Może być miejscem odpoczynku, spożywania posiłków, spotkań z rodziną, a także aktywności.
Warto zadbać o wygodną nawierzchnię, oświetlenie i odpowiednią ilość wolnej przestrzeni.
6. Ogród jako naturalna przestrzeń do ruchu
Właściciele domów mają dodatkową możliwość wykorzystania ogrodu.
Ogród może zachęcać do aktywności znacznie bardziej niż mieszkanie.
Koszenie trawy, pielęgnowanie roślin, przenoszenie ziemi, grabienie liści czy prace porządkowe wymagają ruchu.
Nie zastępują one oczywiście wszystkich form aktywności, ale sprawiają, że część czasu spędzamy w ruchu zamiast siedzieć.
Ogród dla całej rodziny
Jeżeli z ogrodu korzystają dzieci, można zaplanować go tak, aby zachęcał do aktywności.
Można stworzyć miejsce na:
trampolinę,
stół do ping-ponga,
niewielką bramkę,
badmintona,
gry zręcznościowe.
Ważne jest odpowiednie dopasowanie wyposażenia do wielkości ogrodu i wieku użytkowników.
7. Nie chowaj sprzętu sportowego
To prosta zasada, która może mieć zaskakująco duże znaczenie.
Jeżeli rower jest schowany głęboko w piwnicy za dziesięcioma pudłami, prawdopodobieństwo spontanicznej jazdy może być mniejsze.
Jeżeli natomiast rower jest łatwo dostępny, łatwiej zdecydować się na wyjazd.
Podobnie jest z matą, piłką czy kijkami do nordic walking.
Sprzęt, który jest łatwo dostępny, jest po prostu łatwiejszy do wykorzystania.
Przechowywanie rowerów
Przy projektowaniu domu lub mieszkania warto od razu przewidzieć miejsce na rowery.
Może to być:
garaż,
schowek,
piwnica,
wydzielona część przedpokoju,
specjalny stojak.
Ważne, aby wyciąganie roweru nie wymagało skomplikowanej operacji logistycznej.
8. Zorganizuj wygodne miejsce do pracy
Aktywny styl życia nie oznacza wyłącznie ćwiczeń.
Jeżeli pracujesz przy biurku przez osiem godzin dziennie, warto zadbać o ergonomiczne stanowisko.
Znaczenie mają:
wysokość biurka,
ustawienie monitora,
krzesło,
oświetlenie,
odległość od ekranu.
Warto również robić regularne przerwy i zmieniać pozycję.
Biurko z regulacją wysokości
Coraz popularniejsze są biurka, które pozwalają pracować zarówno na siedząco, jak i stojąco.
Takie rozwiązanie może ograniczyć czas spędzany wyłącznie w jednej pozycji.
Nie oznacza to, że stanie przez cały dzień jest lepsze od siedzenia.
Najważniejsza jest możliwość zmiany pozycji.
9. Stwórz przestrzeń do rozciągania
Do rozciągania nie potrzeba dużego pomieszczenia.
Wystarczy fragment wolnej podłogi.
Można wykorzystać go rano, wieczorem albo podczas przerwy w pracy.
Jeżeli mata jest cały czas łatwo dostępna, wykonanie kilku prostych ćwiczeń nie wymaga specjalnego przygotowania.
10. Zadbaj o naturalne światło
Naturalne światło wpływa na odbiór wnętrza i sposób korzystania z przestrzeni.
Duże okna, jasne wnętrza i dostęp do światła dziennego mogą sprawić, że mieszkanie będzie bardziej przyjazne.
Jeżeli w domu znajduje się miejsce do ćwiczeń, warto – jeśli jest to możliwe – umieścić je w pobliżu okna.
Trening w jasnym pomieszczeniu może być po prostu przyjemniejszy.
11. Wentylacja ma znaczenie
Przy aktywności fizycznej jakość powietrza staje się szczególnie ważna.
Podczas ćwiczeń rośnie zapotrzebowanie organizmu na tlen, a pomieszczenie może szybko się nagrzewać.
Dlatego warto zadbać o sprawną wentylację.
Jeżeli planujesz domową siłownię, dobrze jest uwzględnić możliwość skutecznego wietrzenia.
12. Temperatura pomieszczenia
Nie każdy trening wymaga takich samych warunków.
Przy intensywnych ćwiczeniach zbyt wysoka temperatura może być niekomfortowa.
Z kolei przy spokojnym rozciąganiu czy ćwiczeniach relaksacyjnych nieco cieplejsze pomieszczenie może być przyjemniejsze.
Możliwość regulowania temperatury jest więc praktycznym rozwiązaniem.
13. Oświetlenie do domowej siłowni
Jeżeli ćwiczysz wieczorem, warto zadbać o odpowiednie światło.
Powinno być wystarczająco mocne, aby bezpiecznie wykonywać ćwiczenia.
Nie musi jednak być ostre i nieprzyjemne.
W większej przestrzeni można zastosować kilka źródeł światła.
14. Lustro może być praktyczne
Lustro w miejscu do ćwiczeń nie jest tylko dekoracją.
Może pozwalać kontrolować technikę wykonywania niektórych ćwiczeń.
Jest również przydatne w niewielkich pomieszczeniach, ponieważ optycznie powiększa przestrzeń.
Należy jednak zadbać o jego stabilne zamocowanie.
15. Stwórz strefę regeneracji
Aktywny styl życia to nie tylko trening.
Równie ważny jest odpoczynek.
W domu można stworzyć miejsce, które sprzyja regeneracji.
Może to być:
wygodny fotel,
strefa czytania,
niewielki taras,
balkon,
spokojna sypialnia.
Nie trzeba budować domowego centrum odnowy biologicznej.
Czasami wystarczy wygodne miejsce, w którym można spokojnie odpocząć.
Aktywność i odpoczynek powinny się uzupełniać
Jeżeli dom kojarzy się wyłącznie z pracą, trudno znaleźć przestrzeń na regenerację.
Jeżeli z kolei wszystko jest podporządkowane odpoczynkowi, łatwiej prowadzić siedzący tryb życia.
Dobrze zaprojektowane mieszkanie może łączyć oba te elementy.
16. Ogranicz liczbę przeszkód
Jeżeli przejście przez mieszkanie wymaga omijania mebli, pudeł i innych przedmiotów, przestrzeń staje się mniej wygodna.
Warto zachować naturalne ciągi komunikacyjne.
Dzięki temu można swobodnie poruszać się po domu.
Dotyczy to szczególnie rodzin z małymi dziećmi oraz osób starszych.
17. Zaplanuj miejsce na aktywne spędzanie czasu z rodziną
Dom może zachęcać do wspólnego ruchu.
Nie trzeba mieć dużego ogrodu.
W salonie można pozostawić przestrzeń do zabawy.
Na tarasie można ustawić stół do ping-ponga.
W garażu można wygospodarować miejsce na rowery.
Ważne jest, aby aktywność była łatwo dostępna.
18. Garaż nie musi być tylko miejscem dla samochodu
W przypadku domu jednorodzinnego garaż często pełni funkcję magazynu.
Jeżeli jednak zostanie odpowiednio zaplanowany, może znaleźć się w nim miejsce na sprzęt sportowy.
Można przechowywać:
rowery,
narty,
deski,
hulajnogi,
piłki,
sprzęt turystyczny.
Warto zastosować systemy zawieszania na ścianach, aby nie zajmować całej powierzchni podłogi.
19. Wiatrołap może stać się centrum sprzętu
W domu aktywnej rodziny przydatne może być miejsce blisko wejścia, gdzie przechowywane są rzeczy wykorzystywane na zewnątrz.
Kaski, plecaki, buty sportowe czy kurtki powinny być łatwo dostępne.
Dzięki temu wyjście na spacer, rower czy trening wymaga mniej przygotowań.
20. Kuchnia też może wspierać zdrowe nawyki
Aranżacja domu sprzyjającego zdrowemu stylowi życia nie kończy się na salonie i siłowni.
Znaczenie ma również kuchnia.
Jeżeli jest wygodna, łatwiej przygotowywać posiłki w domu.
Przydatne może być odpowiednie miejsce na:
świeże produkty,
warzywa,
owoce,
wodę,
pojemniki na przygotowane posiłki.
Nie chodzi o stworzenie profesjonalnej kuchni.
Najważniejsza jest funkcjonalność.
Blat roboczy ma znaczenie
Jeżeli przygotowanie posiłku jest niewygodne, częściej można sięgać po gotowe rozwiązania.
Duży i dobrze oświetlony blat ułatwia przygotowywanie jedzenia.
W przypadku większej rodziny warto zaplanować również odpowiednią przestrzeń do przechowywania.
21. Woda powinna być łatwo dostępna
Prosta rzecz, ale przydatna.
Jeżeli woda jest łatwo dostępna, łatwiej po nią sięgnąć w ciągu dnia.
W domu można przygotować miejsce na butelki wielorazowe albo dzbanek z wodą.
To drobny element organizacji przestrzeni.
22. Schowaj telewizor?
Nie każdy musi to robić.
Telewizor może być normalnym elementem domu.
Jeżeli jednak zauważasz, że domownicy spędzają przed nim większość wolnego czasu, warto zastanowić się nad sposobem aranżacji salonu.
Można stworzyć alternatywne miejsca:
strefę czytania,
stół do gier,
miejsce do ćwiczeń,
kącik dla dzieci.
Dzięki temu telewizor nie musi być centralnym punktem całego życia domowego.
23. Stół zamiast jedzenia przed telewizorem
Stół jadalniany może pełnić ważną funkcję.
Wspólne jedzenie przy stole ogranicza sytuacje, w których każdy domownik je osobno przed ekranem.
Dobrze zaprojektowana jadalnia może więc wpływać nie tylko na estetykę, ale również na codzienne zwyczaje.
24. Aktywne wnętrze dla dzieci
Dzieci potrzebują przestrzeni do ruchu.
Nie zawsze można stworzyć pokój zabaw, ale nawet w małym mieszkaniu można zostawić fragment wolnej podłogi.
Warto unikać sytuacji, w której każdy centymetr pokoju jest zajęty przez meble.
Wolna przestrzeń może być wykorzystywana do zabawy i ruchu.
25. Domowe miejsce na rower treningowy
Jeżeli ktoś regularnie korzysta z roweru stacjonarnego, warto znaleźć dla niego stałe miejsce.
Sprzęt stojący wciśnięty za szafą będzie prawdopodobnie używany rzadziej niż ten, który jest gotowy do treningu.
To jedna z podstawowych zasad projektowania przestrzeni wspierającej nawyki.
26. Nie buduj siłowni, z której nie będziesz korzystać
To częsty błąd.
Duży wydatek na sprzęt nie gwarantuje regularnych treningów.
Przed zakupem urządzeń warto sprawdzić, czy rzeczywiście będziemy ich używać.
Czasami lepiej rozpocząć od kilku prostych akcesoriów i dopiero później rozbudowywać domową strefę treningową.
27. Aktywność można połączyć z codziennym funkcjonowaniem
Dom może być zaprojektowany tak, aby ruch pojawiał się naturalnie.
Przykładowo:
rower znajduje się przy wejściu,
schody są wygodne i dobrze oświetlone,
sprzęt sportowy jest łatwo dostępny,
taras jest gotowy do użytkowania,
w salonie pozostaje wolna przestrzeń.
Nie trzeba planować każdego treningu.
Chodzi o stworzenie warunków, które ułatwiają aktywność.
28. Dom powinien zachęcać do wychodzenia na zewnątrz
Jeżeli drzwi prowadzące do ogrodu, tarasu czy balkonu są łatwo dostępne, korzystanie z tych przestrzeni staje się prostsze.
W domu jednorodzinnym warto zadbać o wygodne przejście między wnętrzem a ogrodem.
Taras może być naturalnym przedłużeniem salonu.
29. Zadaszony taras daje większe możliwości
Jeżeli taras jest częściowo zadaszony, można korzystać z niego w większej liczbie warunków pogodowych.
Może stać się miejscem:
porannej gimnastyki,
rozciągania,
jogi,
relaksu,
zabawy.
Warto jednak pamiętać o odpowiednim zabezpieczeniu nawierzchni przed wilgocią.
30. Oświetlenie zewnętrzne
Dobre oświetlenie ogrodu i tarasu może wydłużyć czas korzystania z przestrzeni po zmroku.
Lampy przy ścieżkach, tarasie i wejściu poprawiają również bezpieczeństwo.
Dzięki temu ogród nie musi „kończyć się” wraz z zachodem słońca.
Aktywny dom nie musi wyglądać jak siłownia
To bardzo ważne.
Nie każdy chce mieszkać w przestrzeni pełnej sprzętu sportowego.
Dom może wyglądać zupełnie normalnie.
Wystarczy, że został zaprojektowany w taki sposób, aby aktywność była łatwo dostępna.
Mata może być schowana w szafie, rower może wisieć na ścianie, a wolna przestrzeń w salonie może służyć zarówno do ćwiczeń, jak i codziennego życia.
Jak urządzić aktywny dom w małym mieszkaniu?
Przy niewielkim metrażu najważniejsza jest wielofunkcyjność.
Dobrym rozwiązaniem mogą być:
składane maty,
składane biurko,
łóżko z pojemnikiem,
uchwyty ścienne,
meble na kółkach,
składane wyposażenie treningowe.
Dzięki temu jedna przestrzeń może pełnić kilka funkcji.
5 zasad aktywnego mieszkania
Jeżeli nie chcesz wykonywać dużego remontu, zapamiętaj pięć prostych zasad:
1. Zostaw wolną przestrzeń.
2. Trzymaj sprzęt sportowy łatwo dostępny.
3. Zadbaj o dobre światło i wentylację.
4. Oddziel miejsce pracy od miejsca odpoczynku.
5. Stwórz przestrzeń zachęcającą do wychodzenia na zewnątrz.
To niewielkie zmiany, które mogą mieć większe znaczenie niż zakup drogiego sprzętu.
Remont mieszkania a zdrowe nawyki
Jeżeli i tak planujesz remont, warto pomyśleć o tym, jak nowe wnętrze będzie wpływało na codzienne życie.
Możesz na przykład:
zaplanować miejsce na rowery,
zaprojektować wygodny przedpokój,
wygospodarować przestrzeń na ćwiczenia,
poprawić oświetlenie,
zadbać o wentylację,
wyciszyć sypialnię,
zaprojektować ergonomiczne biuro.
Nie są to rozwiązania stricte sportowe.
Mogą jednak ułatwić prowadzenie bardziej aktywnego i komfortowego stylu życia.
Zdrowie zaczyna się również od organizacji przestrzeni
Nie ma jednego projektu domu, który automatycznie zagwarantuje zdrowy styl życia.
Znaczenie mają przede wszystkim codzienne decyzje.
Dobrze zaprojektowana przestrzeń może jednak usuwać część przeszkód.
Jeżeli rower jest łatwo dostępny, łatwiej na niego wsiąść.
Jeżeli mata jest gotowa do użycia, łatwiej wykonać krótki trening.
Jeżeli w salonie jest wolne miejsce, można zrobić kilka ćwiczeń zamiast spędzać cały wieczór na kanapie.
Jeżeli biurko jest ergonomiczne i pozwala zmieniać pozycję, praca może być bardziej komfortowa.
Dom powinien wspierać, a nie zmuszać
Najlepsze rozwiązania to te, które nie wymagają ciągłego wysiłku organizacyjnego.
Jeżeli codzienna aktywność wymaga przygotowania sprzętu, przesuwania mebli i szukania odpowiedniego miejsca, szybko można z niej zrezygnować.
Dlatego warto projektować dom tak, aby aktywność była możliwie łatwa.
Nie chodzi o stworzenie presji na ciągłe ćwiczenia.
Chodzi o zwiększenie liczby naturalnych okazji do ruchu.
Warto szukać inspiracji poza światem budownictwa
Tematy związane z aranżacją domu coraz częściej łączą się ze zdrowiem, aktywnością i jakością życia. Inspiracji dotyczących ruchu, zdrowych nawyków, rekreacji i aktywnego spędzania czasu można szukać również w materiałach poświęconych zdrowemu stylowi życia.
Więcej praktycznych informacji na temat aktywności, zdrowych nawyków i świadomego dbania o kondycję można znaleźć na portalu [TU WSTAW LINK DO PORTALU O ZDROWYM I AKTYWNYM TRYBIE ŻYCIA].
Podsumowanie
Dom może wpływać na nasze codzienne zachowania znacznie bardziej, niż się wydaje. Jeżeli mieszkanie jest wygodne, ale jednocześnie całkowicie podporządkowane siedzeniu, łatwo spędzać w bezruchu większą część dnia.
Nie oznacza to, że trzeba rezygnować z komfortu.
Wystarczy świadomie zaprojektować przestrzeń.
Wolna podłoga, miejsce na matę, łatwo dostępny rower, wygodne schody, funkcjonalny balkon czy taras, odpowiednie oświetlenie i dobra wentylacja mogą sprawić, że aktywność stanie się łatwiejsza.
Właściciele domów mają jeszcze więcej możliwości. Ogród, garaż, taras czy dodatkowe pomieszczenie można wykorzystać do stworzenia przestrzeni zachęcającej do ruchu.
W mieszkaniu również można znaleźć rozwiązania dopasowane do niewielkiego metrażu. Składany sprzęt, meble wielofunkcyjne i dobrze wykorzystana przestrzeń pozwalają stworzyć miejsce do ćwiczeń bez konieczności przeznaczania na ten cel całego pokoju.
Najważniejsze jest jednak to, aby nie traktować aktywności jako kolejnego obowiązku. Dom powinien przede wszystkim ułatwiać dobre nawyki. Jeżeli przestrzeń sprawia, że łatwiej wyjść na rower, zrobić krótki trening, przejść się po ogrodzie czy po prostu wstać od biurka, już spełnia swoją funkcję.
Artykuł powstał we współpracy z redakcją portalu Rozruszamy.pl, który dostarcza czytelnikom inspiracji i praktycznych informacji dotyczących zdrowia, aktywności fizycznej oraz codziennych nawyków sprzyjających lepszemu samopoczuciu.